Hockney versus Van Gogh, twee kunstenaars één liefde

David Hockney (1937) kleurrijk in stijl, kleding, visie en oeuvre.

Na binnenkomst in het Van Gogh Museum voel je je direct aangetrokken tot het imponerende werk van de Britse David Hockney .  Het eerste werk dat je ziet is ‘The Arrival of Spring in Woldgate’ (2011). Het schilderij bestaat uit 32 panelen en heeft een totale afmeting van 9.75 m bij 3.66 m. De toon van zijn werk is gezet. Zijn stijl wordt direct in al zijn facetten duidelijk. Het werk dringt zich heel dichtbij aan je op. Zijn techniek is daardoor direct zichtbaar. Strepen, kringeltjes, stippen zijn duidelijk te onderscheiden. Het indringende beeld wordt nog extra versterkt door het kleurgebruik. De kleuren zijn helder en intens. Automatisch loop je een paar passen naar achteren en dan valt alles op zijn plek. Een homogeen beeld van de lente in de natuur komt als een explosie tot uiting. De gevoel laat je de hele tentoonstelling niet meer los.

David Hockney (1937) is één van de bekendste levende kunstenaars. Hij schildert al zestig jaar en hij schildert nog steeds. Zijn werken zijn zeer veel waard. Er worden weinig werken van hem geveild. Enkele maanden geleden bracht zijn werk uit 1972, ‘Portrait of an Artist (Pool with Two Figures)’ op een veiling 90 miljoen op. Dat werk is niet aanwezig op deze tentoonstelling.

Natuur

De liefde voor de natuur is wat Van Gogh en Hockney met elkaar verbindt. Hockney is verbaasd dat men tegenwoordig het schilderen van de natuur niet meer sexy vindt. Natuur verveelt volgens hem nooit. Vooral de wisselende seizoenen vinden beide kunstenaars fascinerend. Natuur is altijd aan verandering onderhevig. Het favoriete seizoen van Hockney is de lente. Zijn stelling is: ‘Lente toont de natuur in een erectiefase”.

De techniek  

Op het eerste doek dat je ziet bij binnenkomst is de techniek van Hockney al direct duidelijk zichtbaar. Van dichtbij zie je dat het werk bestaat uit korte strepen of kringen. Dat creëert een heel sterk beeld. Die penseellijnen die je op korte afstand van het werk ziet, transformeren vervolgens op grotere afstand in bloemen, blaadjes, grassprietjes. Van Gogh en Hockney delen deze wijze van werken.

Vincent van Gogh

David Hockney

 Perspectief

Het lijkt of je in ieder werk van hen wordt meegezogen. Tussen de akkers en de boerderijen zie je een landweg. Het gevoel bekruipt je om het pad daadwerkelijk af te lopen. Je wordt onderdeel van het landschap. Het lijkt zo eenvoudig maar het is van een meesterlijk niveau. Kijken vanuit perspectief is wat hen verbindt. De wijze waarop in perspectief wordt geschilderd vertoont overeenkomsten tussen hen beiden. Hun zeer goede kijkvaardigheden liggen hieraan ten grondslag.

Licht

De verwantschap tussen deze twee kunstenaars is niet uitsluitend de natuur en de techniek maar ook het gebruik van licht. Licht was voor hen erg belangrijk. Van Gogh ging hiervoor naar Zuid-Frankrijk. Hockney vertrok naar Californië. Eind jaren ’90 verhuisde hij naar Yorkshire-Wolds in Groot-Brittanië. Daar ging hij zich volledig toeleggen op het schilderen van landschappen in de verschillende  seizoenen.

Kleurgebruik

Het werk van Van Gogh lijkt te verbleken bij de kleurexplosie die Hockney veroorzaakt. Dat wordt nog eens extra versterkt door de enorme afmetingen van de werken van Hockney. Van Gogh staat ook bekend om zijn gedurfde kleurgebruik. De samenstellers van de expositie hebben een slimme keuze gemaakt door de werken van beide kunstenaars niet naast elkaar te hangen. De werken van Van Gogh zijn in de ruimte geplaatst aan pilaren waardoor ze goed tot hun recht komen. Het beeld wordt dan genuanceerder. Zeker als je je realiseert dat het werk van Van Gogh veel ouder is en de kleuren enigszins zijn teruggelopen. De subtiele en ingetogen stijl met het bijzondere kleurgebruik van Van Gogh blijven fascinerend.

Verschillen

Verschillen zijn er zeker tussen de twee kunstenaars. Van Gogh heeft maar zes jaar geschilderd. Hockney schildert al 60 jaar. Van Gogh modelleerde met zijn verf. Het werk van Hockney is veel vlakker. Hockney voegde soms meerdere perspectieven toe in één werk.  Zijn opvatting hierover is dat mensen de natuur ook opnemen in verschillende perspectieven. Zijn schilderijen zijn soms opgebouwd uit meerdere doeken.  Elke doek heeft hij een eigen perspectief gegeven zodat je het gevoel hebt dat je in elk doek in het midden van het landschap staat. Hockney gaat met zijn tijd mee en gebruikt regelmatig hedendaagse technieken. Hij tekent dan met behulp van een digitaal programma. Met deze techniek heeft hij alle mogelijke kleuren tot zijn beschikking.

Na het verlaten van de tentoonstelling, rijdend naar huis kom ik langs velden en boerderijen. Ik kijk ernaar op een andere manier. Hockney laat je bewuster naar kleuren kijken in de natuur. Natuur lijkt te bestaan uit beige, bruine en grijze tinten maar er zijn veel meer kleurnuances aanwezig. Hockney vergroot dat in zijn werken heel erg uit door paarse, oranje of felgroene kleuren te kiezen. Zijn schilderijen worden daardoor heel erg sprankelend. Maar door de natuur met een intensievere blik te bekijken wordt het mij duidelijk dat natuur inderdaad veel meer tinten bevat.

De werken zijn prachtig tentoongesteld in het Van Gogh Museum in Amsterdam. De wanden met de werken van Hockney zijn in felle kleuren geschilderd. Dat doet zijn werk nog sterker uitkomen.  De schilderijen van Van Gogh zijn in het midden van de ruimte geplaatst. Alle werken hangen op ooghoogte waardoor zij direct een sterk beeld oproepen.  De tentoonstelling is te zien in het Van Gogh Museum in Amsterdam tot en met 26 mei 2019.

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *